Η ακεραιότητα στο χώρο εργασίας

Δεκεμβρίου 08, 2015

Της Karen Duncum

Ο Larry γνώριζε ότι είχε τη λάθος θέση εργασίας. Από τότε που τελείωσε το πανεπιστήμιο δούλευε στην ίδια αεροδιαστημική εταιρεία, αλλά ποτέ δεν είχε θελήσει να γίνει διευθυντής. Παρόλο που ήταν εξαιρετικός μηχανικός και του άρεσε πολύ να συμβάλλει στην επιτυχία της εταιρείας του, η ιδέα μιας διευθυντικής θέσης δεν τον γοήτευε. Ωστόσο, όταν του πρότειναν την προαγωγή, ήξερε ότι αν δεν δεχόταν θα απογοήτευε το αφεντικό του, ενώ δεν αποκλείεται αυτό να είχε αντίκτυπο στην επόμενη ετήσια αξιολόγηση και μακροπρόθεσμα στις απολαβές του.

Ο Larry σκέφτηκε επίσης ότι η γυναίκα του θα στεναχωριόταν αν προσπερνούσε την ευκαιρία να αποκτήσει μια δουλειά με καλύτερο στάτους και υψηλότερο μισθό. Έτσι αποφάσισε να δεχτεί τη θέση.

Δύο μήνες αργότερα ο Larry είχε αρχίσει να μισεί τα πρωινά της Δευτέρας, ενώ τα απογεύματα της Παρασκευής κοιτούσε το ρολόι του κάθε δέκα λεπτά. Κοιμόταν πολύ περισσότερο, τα σαββατοκύριακα δεν είχε διάθεση να παίξει γκολφ με τους φίλους του και το μόνο που ήθελε ήταν να κάθεται σπίτι και να βλέπει τηλεόραση. Στη δουλειά, αντί να λύνει γρίφους της μηχανικής, ανησυχούσε για πράγματα που πριν ποτέ δεν θα τον απασχολούσαν.

Ένα χρόνο αργότερα, στην ετήσια αξιολόγησή του, το αφεντικό του Larry τον ρώτησε αν του άρεσε η νέα του θέση στη διοίκηση και οι απολαβές που τη συνόδευαν. Μετά από μια εύγλωττη σιωπή, η επόμενη ερώτηση ήταν: «Είσαι το ίδιο ευχαριστημένος στη νέα σου δουλειά όσο ήσουν πριν, όταν δούλευες στα «χαρακώματα» ως μηχανικός;» Ο Larry παραδέχτηκε διστακτικά ότι δεν ήταν καθόλου ευχαριστημένος και ότι του έλλειπαν οι προκλήσεις που αντιμετώπιζε παλιότερα.

Η ακεραιότητα έχει μοναδικές ανταμοιβές

Η λύση ήταν προφανής. Αφού κανόνισαν τα διαδικαστικά, ο Larry παραιτήθηκε από τη διοίκηση και ξαναγύρισε στα προηγούμενα καθήκοντά του σχεδόν σα να μην είχε συμβεί τίποτα. Ξαναβρήκε τη ζωντάνια του και τα πρωινά ξυπνούσε πριν χτυπήσει το ξυπνητήρι, γεμάτος όρεξη και ενέργεια. Τον επόμενο χρόνο ο Larry και οι συνεργάτες του σημείωσαν μια μεγάλη επιτυχία που πρόσφερε στην εταιρεία μια μεγάλη σύμβαση με το δημόσιο. Το μπόνους που έδωσε ο CEO της εταιρείας στον Larry υπερκάλυπτε τις απολαβές που είχε χάσει από τον ιεραρχικό υποβιβασμό του.

Μερικούς μήνες αργότερα, αναλογιζόμενος την εμπειρία του, ο Larry  είπε στο αφεντικό του: «Όταν δέχτηκα τη θέση έχασα ένα κομμάτι του εαυτού μου».

Προς μεγάλη του έκπληξη και ευχαρίστηση, ο Larry διαπίστωσε ότι οι αποφάσεις που έπαιρνε με γνώμονα την ακεραιότητά του μπορεί μερικές φορές να φαίνονταν επικίνδυνες, όμως ταυτόχρονα πρόσφεραν μοναδικές ανταμοιβές.
 
Ο καθένας μας μπορεί να βρεθεί στη θέση του Larry. Αναφέρομαι στην εσωτερική σύγκρουση που μας ταλανίζει όταν πρέπει να διαλέξουμε μεταξύ αυτού που φαίνεται σωστό και αυτού που είναι σκόπιμο. Μπορεί λόγου χάρη να μας αναθέσουν μια δουλειά που μοιάζει να είναι πέρα από τις δυνατότητές μας και εκτός του αντικειμένου μας, ή να μας ζητήσουν να κάνουμε τα στραβά μάτια όταν δεν τηρείται ένας κανόνας. Ίσως να μας γίνει μια διακριτική υπόδειξη να πούμε ένα ψεματάκι, ή να κρύψουμε την αλήθεια. «Να, για να μην ταράξουμε τα νερά» λένε συνήθως.

Στην περίπτωση του Larry, η απόφαση που πήρε ήθελε κότσια. Αναμφίβολα τέτοιες καταστάσεις συμβαίνουν εκατομμύρια φορές κάθε μέρα στις επιχειρήσεις. Απλώς δεν το παίρνουμε είδηση μέχρι να συμβεί σε εμάς προσωπικά.

Θυσιάζοντας την εντιμότητά μας

Φυσικά οι επιλογές μας δεν κινούνται πάντοτε στα όρια μεταξύ του απόλυτου σωστού και του απόλυτου λάθους. Συχνά τα πράγματα δεν είναι άσπρο-μαύρο αλλά βρισκόμαστε στις λεπτές αποχρώσεις του γκρι, μην γνωρίζοντας αν πρέπει να ακολουθήσουμε πιστά τους κανόνες ή να φανούμε πιο δημιουργικοί. Το αποτέλεσμα είναι ότι δεν προβάλλουμε πάντα αντίσταση και συμμορφωνόμαστε σιωπηλά -ή και όχι- με αυτό που περιμένουν οι άλλοι από εμάς.

Όταν συμβεί αυτό, προσπαθούμε μετά να το ξεχάσουμε. Λέμε στον εαυτό μας ότι είναι το τίμημα που πρέπει να πληρώσει κανείς για να γίνει μια δουλειά και θάβουμε στο πίσω μέρος του μυαλού μας την αμφισβητούμενη πράξη μας. Όμως αναπόφευκτα θα τη βρούμε και πάλι μπροστά μας. Μέσα σε μέρες ή και ώρες από το εν λόγω γεγονός αρχίζουμε να αναρωτιόμαστε αν η «ηθική πυξίδα» μας αποπροσανατολίστηκε προς όφελος κάποιας δικής μας ή άλλης σκοπιμότητας.

Άλλες φορές τα ερωτήματα που ζητούν επιτακτικά απάντηση είναι ακόμη πιο ανησυχητικά: «Επιτρέπω στο προσωπικό σύστημα αξιών μου να κατευθύνεται από άλλους; Παραμένω πιστός στις ιδέες μου;»

Η αλήθεια είναι ότι κατά την εργασιακή μας πορεία ουσιαστικά όλοι θυσιάζουμε σε ένα βαθμό αυτό που είμαστε, ακόμη και την έμφυτη εντιμότητά μας. Αυτό συμβαίνει σταδιακά με το πέρασμα του χρόνου. Τη διαδικασία αυτή την ονομάζω «διάβρωση ακεραιότητας».

Αν αυτήν την στιγμή σκέφτεστε ότι εσάς δεν σας αφορούν τα παραπάνω, απλώς αναρωτηθείτε: πόσο διαφορετικός είστε σήμερα από τον νεαρό απόφοιτο και πρωτάρη στη δουλειά που ήσασταν κάποτε; Είστε ακόμη ιδεαλιστής και ελεύθερο πνεύμα, ή αλλάξατε τόσο πολύ που δεν θα αναγνωρίζατε τον εαυτό σας;

Εμπέδωση της ακεραιότητας

Ως σύμβουλος στελεχών σε πολλούς διαφορετικούς κλάδους και έχοντας παρακολουθήσει τους ανθρώπους να προωθούν την καριέρα τους και να ανέρχονται στην εταιρική ιεραρχία, έχω δει την ανθρώπινη φύση στα χειρότερα και στα καλύτερά της. Φυσικά δεν αντιδρούν όλοι με τον ίδιο τρόπο στο στρες και τις απαιτήσεις που συνοδεύουν τη δουλειά ενός δίκαιου και αξιόπιστου διευθυντή, συνάδελφου ή εργαζόμενου. Ωστόσο, οι πιο ευχαριστημένοι και προσαρμοσμένοι (και συχνά και οι πιο επιτυχημένοι) άνθρωποι που έχω συναντήσει είναι ανεξαιρέτως εκείνοι που η εργασιακή τους συμπεριφορά αντανακλά τις προσωπικές τους αξίες και συνάδει με τα ενδιαφέροντά τους.

Προσωπική μου πεποίθηση είναι ότι για χάρη της οικογένειάς μας, της καριέρας μας, αλλά και προς όφελος της εθνικής οικονομίας και της χώρας γενικότερα, πρέπει να προτάξουμε την ακεραιότητά μας τόσο στο χώρο εργασίας όσο και στην προσωπική μας ζωή. Μπορεί να είναι τόσο απλό όσο ένα όχι σε μια απόφαση που μοιάζει να είναι η αρχή μιας επικίνδυνης πορείας προς κάτι πολύ χειρότερο. Καθένας από μας πρέπει να προσπαθήσει να είναι ο πρώτος που θα μιλήσει όταν η αλήθεια κινδυνεύει να θυσιαστεί χάριν της σκοπιμότητας, ή η εντιμότητα χάριν του συμφέροντος.

Οι μεγάλοι ηγέτες και οι μεγάλες εταιρείες έχουν τουλάχιστον ένα κοινό χαρακτηριστικό: βάζουν την ακεραιότητα στο επίκεντρο του modus operandi[1] τους, ακόμη και όταν σκοπός τους είναι «να γίνει η δουλειά». Η ακεραιότητα απαιτεί την πλήρη αφοσίωσή μας. Όμως όταν διαλέξουμε το σωστό δρόμο, οι ανταμοιβές της είναι ανυπολόγιστες.

Η Karen Duncum είναι ιδιοκτήτρια της Star Performance Consulting, συμβουλευτικής και εκπαιδευτικής επιχείρησης με έδρα τη Σάντα Μπάρμπαρα της Καλιφόρνια. Έχει εργαστεί ως σύμβουλος σε εταιρείες κάθε μεγέθους, από νεοσύστατες μέχρι εταιρείες της λίστας Fortune 500.

[1] Modus operandi, είναι λατινική φράση, σημαίνει τρόπος του λειτουργείν και συνοψίζει όλες τις εφαρμοσμένες αρχές, μεθόδους, πρακτικές λειτουργίας που ένα φυσικό ή νομικό πρόσωπο (π.χ. μια επιχείρηση) χρησιμοποιεί στον εργασιακό χώρο ή στην προσέγγιση της επαγγελματικής και κοινωνικής του ζωής, που το χαρακτηρίζουν. Στις λατινογενείς γλώσσες (αγγλικά, γαλλικά κλπ) η φράση χρησιμοποιείται κυρίως στον τομέα της εγκληματολογίας για να χαρακτηρίσει την μεθοδολογία ενός εγκληματία, όσον αφορά την εκτέλεση των εγκλημάτων.

About Author



Ποια είναι η δική σου ερώτηση / σχόλιο;

Σχολιάστε

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν κοινοποιείται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Επιτρέπονται τα εξής στοιχεία και ιδιότητες HTML: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>