Γράφει η Νίκη – Αικατερίνη Μπαρπαγιάννη, Κλινική Ψυχολόγος

Image by shutterstock

«Το κτήνος μέσα μου έπρεπε να μάθει να ζει με τον πόνο

και πώς να προφυλαχθεί από τη βροχή

και εν ριπή οφθαλμού ίσως πρέπει να  χαλιναγωγηθεί.

Ο Θεός ας βοηθήσει το κτήνος μέσα μου».

Johnny Cash, “The beast in me”

Μήπως είσαι και εσύ από εκείνους που τον τελευταίο καιρό αισθάνονται συνεχώς έντονη θλίψη, κενότητα ή ανησυχία;

Βλέπεις το ενδιαφέρον σου για  δραστηριότητες που σε ευχαριστούσαν και  χαρακτήριζαν την καθημερινότητά σου να ελαττώνεται αισθητά; Σα να έχασες την ικανότητα να απολαμβάνεις και να χαίρεσαι πια. Πιθανόν να το έχουν αντιληφθεί και οι άλλοι…  

Νιώθεις πώς οι δυσκολίες σε έχουν καταβάλλει σε τέτοιο βαθμό που πιστεύεις πως ούτε εσύ ούτε οι άλλοι μπορούν να σε βοηθήσουν;

Θεωρείς ότι φταις για την τροπή που έχει πάρει η ζωή σου και πως το μέλλον απλώνεται ζοφερό μπροστά σου;

Ενδεχομένως να μην έχεις την ενέργεια που σε χαρακτήριζε,  αντιθέτως να είσαι μονίμως κουρασμένος. Ο λόγος, οι κινήσεις σου πάνε τώρα πιο αργά.

Ίσως όμως και όχι. Μπορεί να κινείσαι συνεχώς νευρικά. Να χάνεις εύκολα την ψυχραιμία σου, να θυμώνεις, να μην αντέχεις πια τίποτα και κανέναν.

Μπορεί να κοιμάσαι διακεκομμένα πλέον, να νιώθεις την ανάγκη να κοιμάσαι πολύ, ή να έχεις αϋπνίες, να ξυπνάς πολύ πρωί χωρίς να μπορείς να ξανά βρεις τον ύπνο σου.

Η όρεξή σου για φαγητό έχει διαταραχθεί και αυτή, έχει αυξηθεί ή μπορεί και να μειώθηκε με αποτέλεσμα να έχεις χάσει αρκετό βάρος. Η σεξουαλική σου διάθεση έχει υποχωρήσει.

Το σώμα σου σού στέλνει σημάδια ότι κάτι συμβαίνει. Τα αντιλαμβάνεσαι; Παραπονιέσαι για πονοκεφάλους, πόνους στο σώμα και άλλα προβλήματα; Οι γιατροί μπορεί να σου λένε ότι τα συμπτώματα δεν εξηγούνται και αποδίδονται σε άγχος ή κόπωση.

Και το μυαλό σου είναι και αυτό αλλού… Δυσκολεύεσαι να συγκεντρωθείς, να πάρεις αποφάσεις όπως άλλοτε. Ξεχνάς…

Μήπως υπάρχουν και στιγμές που σου εισχωρεί η ιδέα ότι δεν αξίζει πια να ζεις;

Εάν αναγνωρίζεις τον εαυτό σου ή κάποιον οικείο σου σε αρκετά από τα παραπάνω, έχε υπόψη ότι δεν είσαι ο μόνος. Σύμφωνα με τη μελέτη του Ερευνητικού Πανεπιστημιακού Ινστιτούτου Ψυχικής Υγιεινής (ΕΠΙΨΥ), το 2013 η επικράτηση της μείζονος κατάθλιψης, ανέρχεται πλέον σε ποσοστό 12,3% του ελληνικού πληθυσμού.

Το κλειδί της διαφυγής είναι η αναζήτηση της κατάλληλης βοήθειας. Μιας βοήθειας ολιστικής νοοτροπίας που περιλαμβάνει συνδυασμό θεραπευτικών μεθόδων (ψυχοθεραπεία, εναλλακτικές θεραπείες, άθληση, ισορροπημένη διατροφή κ.α.).  

Αν ακόμα και μόνο η ιδέα να αντιμετωπίσεις αυτή την κατάσταση, σε ξεπερνά, μη φοβάσαι. Έχε κατά νου ότι είναι και αυτό σύμπτωμα.  Η κατάθλιψη είναι δυνατόν να αποτελέσει σημείο επανεκκίνησης. Μια μάχη που με επίμονη προσπάθεια μπορεί να κερδηθεί χτίζοντας σταδιακά τις απαιτούμενες εσωτερικές και εξωτερικές αλλαγές. Το ταξίδι απαιτεί ως συνοδοιπόρους  ένα υποστηρικτικό δίκτυο ανθρώπων, επομένως μη διστάσεις να απευθυνθείς σε όποιον μπορείς να εμπιστευτείς. Η απομόνωση είναι τροχοπέδη στην πορεία σου.

Μια τελευταία σκέψη που απευθύνεται σε όλους… Η 10^η Οκτωβρίου 2013 στις ΗΠΑ έχει χαρακτηριστεί ως National Depression Screening Day, η οποία πραγματοποιείται ετησίως με στόχο την ευαισθητοποίηση των πολιτών για τις διαταραχές διάθεσης  και άγχους, καθώς και τον εντοπισμό όσων χρήζουν θεραπευτικής βοήθειας,  αξιολογώντας τους  και παρέχοντας τις απαραίτητες πληροφορίες. Θα ήταν ευχής έργο να εφαρμοστεί γενικευμένα μια τέτοια κίνηση και στη χώρα μας.

Σήμερα η λέξη περικοπές είναι στην ημερήσια διάταξη. Γύρω μας άνθρωποι δηλώνουν αβοήθητοι μα ανήμποροι να ανταπεξέλθουν στην «πολυτέλεια» του να απευθυνθούν σε ειδικούς, βυθιζόμενοι στο προσωπικό τους τέλμα. Μήπως ήρθε η ώρα για μεταστροφή των ατομικών και συλλογικών μας προτεραιοτήτων ώστε να καταστήσουμε τη διαφύλαξη της ψυχικής μας υγείας από πάρεργο σε βασικό δικαίωμα και δώρο «ζωής» που οφείλουμε στον εαυτό μας;